Basagac hakkinda bilgilenme

Basagac hakkinda bilgilenme


Başağaç'da sıhhiye binası


    Başağaç İlkokulunun olduğu yerde arkası tepeye dönük karakol binası vardı. Bu binada muhtarlık da bulunuyordu. Askerin olduğu yerde bir de sağlık hizmeti olmalıydı. İşte bu yüzden binanın yakınında bir sıhhiye binası vardı. Okul bahçesindeki tuvaletlerin tam arkasında bulunuyordu. Sağlık hizmeti veren görevli Osmanlıda olduğu gibi askerin yanı sıra sivillere, köy halkına da yardımcı oluyordu. Bir nevi sağlık ocağı gibi işliyordu.
Başağaç Haşhaşı
Kuşkusuz Türkiye'de afyon üretiminin en fazla olduğu bölge Afyon. Son yıllarda uygulanan aşırı sıkı kota dağıtım şartlarının tarımda azalmaya neden olduğu gözlenince şartlar gevşetildi. Üretimde artış yaşandı. Ekim arttı ama aşırı yağışlardan dolayı rekolte düştü. Kabuğu devlet kurumlarına teslim edilirken haşhaşı yetiştiriciye kalıyor afyonun. Ancak ürün içinden kimse memnun değil.


Muhtarlık, Karakol ve Konak
Muhtarlık, jandarma karakolunun da içerisinde yer aldığı köy konağının 1938 yılında çekilmiş fotoğrafı. Okulun bulunduğu bahçe ortasında sırtı tepeye dönük bir bina. Askerlerin herhangi bir saldırı anında sığınacağı binanın arkasında küçük bir in. Bu yüzden o bölgeye İnönü dendiği rivayetler arasında. 
Sandıklı Belediyesi ve Afyon Belediyesi yayınları, şehir sempozyumları bildirileri tarandıkça bilginin yanında fotoğraflara da ulaşılabiliyor.
Fotoğrafa bakıldığında binanın telgraf hattının bulunduğu görülüyor. Ayrıca kapı önünde insanlar ve çocuklar da var.
Fotoğraf, Sandıklı İlçesi Merkez ve Köylerini Güzelleştirme Derneği Yayınlarından çıkan Geçmiş Zaman Olur ki Fotoğraflarla Sandıklı Albümünden alınmıştır. Yayındaki orijinal fotoğrafta düzeltmeler yapılmıştır.

Meşhur Başağaç Üzümü

Sandıklı yöresinde efeleriyle bilindiği gibi üzümüyle de bir üne sahiptir Başağaç. Ticari anlamda geniş üzüm bağlarına sahip olmasa da yörede, kasa kasa üzüm satışları ve bidon bidon pekmezi ile bilinir. Önceki yıllarda herkes sattığı için sandıklıya gelen otobüslerde üzüm koyacak yer bulunmazdı. Çarşının her köşebaşında üzüm, pekmez satan bir Başağaçlıya ratlardınız. Son yıllarda ne satıcılar var ne de üzümler yetişiyor. Yemeye üzümü arar oldu insan.

Başağaç'ta Karakol

Kasaba geçiş güzergahları üzerinde bulunuyordu. Pek çok yolcu ve kervan bu mevkiden geçiş yapıyorlardı. Tabi yolculuk esnasında konaklamak zorunda kalıyorlardı. Zira Sandıklı Ovasına kuzeyden açılan kapı Başağaç Boğazı idi. Afyon Türkler öncesinde de Anadolu'da geçiş güzergahlarında yer alıyordu. Başağaç da güneyle kuzeyin bağlantı noktalarından birisiydi.
Başağaç'la ilgili taramalar yaptığımızda çok veriye ulaşamıyoruz. Ulaşabildiğimiz bilgi ve belgelerde de eksiklikler yer aldığı gibi Başağaç olması gerekirken olmadığı belgelerde karşımıza çıkıyor.
Örneğin yanda yer alan harita 16. yy da Sandıklı Kasabasıdır. Başağaç adı haritada yer almıyor. Oysa ki Başağaç'ta bulunan taşınmaz tarihi eserler ve müzede sergilenenlere bakıldığı zaman daha eski tarihlere ulaşılıyor. Haritada Başağaç adı ya da Çukur Nahiyesi ismi geçmemesinin nedeni 16.yy için başlıca kaynak olan Osmanlı Tahrir Defterlerinde köyün adının geçmemesidir. Söz konusu harita Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğünün yayınladığı 438 Numaralı Muhasebe-i Vilayet-i Anadolu Defteri' nin 1. cildinden alınmıştır. Detaylı araştırma için bu kaynağa bakılabilir.

Gelelim karakola. O dönemlerde yolcuların can ve mal güvenliğini sağlamak için bir karakol kurulmuştu. Bir tane Başağaç'ta bir tane de Damlalı denilen mevkide karakol bulunmaktaydı. Kasabada bulunan karakol şimdiki ilkokul bahçesinin ortasında, muhtarlık yapısında yer alıyordu. Askerlerin olası bir saldırıda gizlenmeleri için arka tarafındaki tepeye sığınak hazırlanmıştı. Okul bahçesinin bitişiğindeki bahçelerin arkasında, yokuşta bir in vardı. Bu yüzden buraya 'İnönü' denilmektedir.

Okunma Sayisi: 360